
Bir adım erken, bir hayat fazla…
4 Şubat Dünya Kanser Günü.
Takvimde bir gün gibi görünse de aslında hepimize durup düşünmeyi hatırlatan bir çağrı.
Eczacı olarak kanserle mücadelede neredeyiz, neyi doğru yapıyoruz ve daha da önemlisi, neyi daha erken yapabiliriz konularına değinmek isterim.
Kanser denildiğinde çoğumuzun aklına hastaneler, tetkikler ve zorlu tedavi süreçleri geliyor. Oysa bu mücadele çok daha önce başlıyor; günlük hayatın içinde, bazen eczane tezgâhının önünde geçen kısa bir sohbette…
Eczaneler, sağlık sisteminin en ulaşılabilir noktalarından biri olması sebebiyle kimi zaman bir vitamin sorusu, kimi zaman sigara bırakma isteği, bazen de “Ailemde kanser var, nelere dikkat etmeliyim?” cümlesiyle başlayan sohbetler erken tanı için küçük ama önemli bir adım teşkil ediyor.
Eczacı tanı koymaz; ancak riskli bireyi fark eden, “bir kontrol iyi olabilir” diyerek doğru yere yönlendiren ilk temas noktasıdır.
Bizler;
• Sigara ve tütün ürünlerinin zararları konusunda bilgilendirip bırakma konusunda destek olarak,
• HPV aşısı başta olmak üzere koruyucu aşılar hakkında farkındalık yaratarak,
• Meme, rahim ağzı ve kolorektal kanser taramaları konusunda doğru bilgi vererek,
• Aile öyküsü olan bireyleri erken tanı ve düzenli kontroller için yönlendirerek,
• Ve en önemlisi de sağlıklı yaşam alışkanlıklarını teşvik ederek kanserle mücadelede önemli rol oynarız.
Üstelik bu konudaki rolümüz bununla da bitmez; tanı sonrası dönemde de hastalarımıza güvenli bir yol arkadaşı oluruz.
Çünkü kanser tanısı alan biri için bilgi kadar güven de önemlidir. Eczaneler çoğu zaman sadece ilaç alınan yerler değil; soruların sorulduğu, kaygıların paylaşıldığı ve anlaşılmak istenen alanlar olduğu için hastaya doğru bilgi vermek büyük önem taşır.
Eczacı; ilaçların doğru kullanımı, yan etkiler ve tedavi sürecinde dikkat edilmesi gerekenler konusunda hastaya sade, açık ve bilimsel bilgi sunmalıdır. Aynı zamanda bitkisel ürünler ve takviyeler konusunda yanlış ya da eksik bilgilerin önüne geçmeye çalışmalıdır.
Eş-dost, arkadaş ya da internet gibi güvenilir olmayan kaynaklardan edinilen “Bunu da kullansam olur mu?” sorusu bize en sık gelen sorulardandır. Bu noktada eczacının rehberliği, olası etkileşimlerin önlenmesi açısından hayati önem taşır.
Özetle; Dünya Kanser Günü sadece farkındalık oluşturmak için değil, doğru bilgiyi yaymak için de önemli bir fırsattır. Meslek örgütlerinin rehberliğiyle verilen ortak mesajlar, eczacıların sahadaki etkisini daha görünür kılar.
Topluma verilmesi gereken mesajlar aslında çok net:
• Kanserde erken tanı hayat kurtarır.
• Sigara ve tütün ürünleri, önlenebilir kanser risklerinin başında gelir.
• Aşılar ve tarama programları korunmanın temelidir.
• İlaçlar ve takviyeler mutlaka sağlık profesyoneline danışılarak kullanılmalıdır.
• Eczacılar, doğru bilgiye ulaşmada en erişilebilir sağlık danışmanıdır.
Bugün ve Her Gün
Kanserle mücadele tek bir güne sığmaz. Ama Dünya Kanser Günü, hepimize bir kez daha hatırlatır: koruyucu sağlık, erken farkındalık ve doğru yönlendirme hayat kurtarır.
Eczacılar olarak bizler, bu mücadelenin toplumla temas eden en güçlü halkalarından biriyiz. Bazen bir cümleyle, bazen küçük bir yönlendirmeyle…
Ama her zaman aynı amaçla: Daha sağlıklı bir gelecek için…